Οστεοχόνδρωση

Συνώνυμα: εκφυλιστική-καταστροφική παθολογία του μυοσκελετικού συστήματος, παθολογία του μυοσκελετικού συστήματος.

Κωδικός ICD-10: Μ42.

Η οστεοχόνδρωση είναι μια εκφυλιστική-καταστροφική βλάβη της σπονδυλικής στήλης που προσβάλλει μεσοσπονδύλιους δίσκους, συνδέσμους και αρθρικούς μηχανισμούς, καθώς και σπονδυλικά σώματα. Η παθολογία προκαλεί αστάθεια και καμπυλότητα των σπονδύλων με την ανάπτυξη συνδρόμου οξέος πόνου. Η θεραπεία περιλαμβάνει την εξάλειψη του φλεγμονώδους συνδρόμου με τη λήψη ΜΣΑΦ και χονδροπροστατευτών για την επιβράδυνση των διαδικασιών καταστροφής των οστών.

Η οστεοχόνδρωση εμφανίζεται λόγω της καταστροφής των δομών των οστών και του κολλαγόνου. Επιπλέον, η παθολογία συνοδεύεται από διαταραχές στον μεταβολισμό των μετάλλων, γεγονός που προκαλεί απώλεια αντοχής του οστικού ιστού. Αυτό οδηγεί σε μετατόπιση των μεσοσπονδύλιων δίσκων, διαταραχή της ακεραιότητας των αρθρώσεων και των σπονδύλων. Η ασθένεια είναι επιρρεπής σε εξέλιξη. Ελλείψει θεραπείας, η οστεοχονδρωσία εξελίσσεται, η οποία συμβάλλει στην κακή κυκλοφορία και στην εμφάνιση πονοκεφάλων. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η βλάβη μπορεί να οδηγήσει σε κήλη.

Πόσο συχνή είναι η οστεοχονδρωσία;

Η ασθένεια είναι αρκετά συχνή. Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, αυτή η παθολογία επηρεάζει από 45 έως 85% του παγκόσμιου πληθυσμού. Κυρίως η οστεοχονδρωσία αναπτύσσεται σε άτομα ηλικίας 30-35 ετών. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η ασθένεια αναπτύσσεται σε άτομα μικρότερης ηλικίας. Οι γυναίκες και οι άνδρες αρρωσταίνουν εξίσου συχνά.

Τύποι και στάδια οστεοχονδρωσίας

Ταξινόμηση της οστεοχόνδρωσης ανάλογα με το επίπεδο βλάβης στη σπονδυλική στήλη:

• πολυτμηματικός (ευρέως διαδεδομένος);
• ιερού οστού;
• οσφυακός της μέσης;
• στήθος;
• αυχένιος.

Ταξινόμηση σύμφωνα με ακτινογραφικές αλλαγές:

• Στάδιο 0 – καμία αλλαγή στον μεσοσπονδύλιο δίσκο.
• Στάδιο 1 – κυρίως εσωτερικό τραύμα στο δίσκο με μικρές αλλαγές.
• Στάδιο 2 – σημαντική ζημιά στο εσωτερικό μέρος του δίσκου ενώ διατηρείται η εξωτερική επιφάνεια.
• Στάδιο 3 – βλάβη ολόκληρου του δίσκου: ρωγμές εξαπλώνονται στην εξωτερική επιφάνεια του δίσκου, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει στην εξώθησή του στον μεσοσπονδύλιο χώρο.

Ταξινόμηση σύμφωνα με λειτουργικές και κλινικές εκδηλώσεις:

• Στάδιο 1 - η λειτουργική δραστηριότητα του προσβεβλημένου τμήματος διατηρείται, παρατηρείται ελαφρύς πόνος στο σημείο της βλάβης.
• Στάδιο 2 - ως αποτέλεσμα των υπεξαρθρώσεων των σπονδυλικών σωμάτων, των τσιμπημένων νευρικών απολήξεων και της προεξοχής του δίσκου, η λειτουργία της σπονδυλικής στήλης αρχίζει να διαταράσσεται. Ο πόνος στο σημείο της βλάβης αυξάνεται.
• Στάδιο 3 - ως αποτέλεσμα της παραμόρφωσης της σπονδυλικής στήλης, εμφανίζονται κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου. Ο πόνος γίνεται πιο έντονος.
• Στάδιο 4 – ο ασθενής πρακτικά χάνει την ικανότητα κίνησης. Η κινητικότητα του τμήματος της σπονδυλικής στήλης πρακτικά απουσιάζει και ανιχνεύεται σημαντική μυϊκή ένταση. Σημειώνεται η αναπηρία.

Κλινικά στάδια οστεοχονδρωσίας

Καθώς η παθολογική διαδικασία αναπτύσσεται, φέρνει μια σειρά από αλλαγές που χαρακτηρίζονται από ορισμένα συμπτώματα.

• Προκλινικό στάδιο οστεοχονδρωσίας (1ου βαθμού). Σημειώνονται μικρές αλλαγές. Ο πόνος εμφανίζεται και γίνεται πιο έντονος όταν λυγίζετε και στρίβετε και αισθάνεστε γρήγορη κόπωση και ένταση στους μύες της πλάτης. Για τη διόρθωση, αρκεί μια πορεία χονδροπροστατευτών και ένα τακτικό σύστημα θεραπείας άσκησης.
• Κλινικό στάδιο οστεοχονδρωσίας (βαθμός 2). Εντοπίζεται αστάθεια μεταξύ των σπονδύλων. Ο πόνος γίνεται έντονος, ακτινοβολεί στους βραχίονες, τους ώμους ή τα κάτω άκρα, εντείνοντας κατά τη στροφή και την κάμψη. Αυτό οφείλεται σε μείωση του ύψους των μεσοσπονδύλιων δίσκων. Οι ασθενείς αναφέρουν κόπωση, σύγχυση, πονοκεφάλους και μειωμένη απόδοση. Η θεραπεία περιλαμβάνει φαρμακολογικούς παράγοντες, αλοιφές, φυσικοθεραπευτική διόρθωση και σύστημα άσκησης.
• Σχηματισμός κηλικής προεξοχής (3ου βαθμού). Ο πόνος γίνεται πιο έντονος και εκδηλώνεται όχι μόνο στο σημείο της βλάβης, αλλά και σε σημεία πιθανής ακτινοβολίας. Οι μύες αρχίζουν να χάνουν δυναμική δύναμη, τα άκρα μουδιάζουν. Ανιχνεύεται κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου. Η κινητικότητα της σπονδυλικής στήλης μειώνεται. Οι ασθενείς ανησυχούν για αδυναμία και ζάλη. Είναι απαραίτητο να επιλυθεί το ζήτημα της χειρουργικής επέμβασης.
• Καταστροφή μεσοσπονδύλιων δίσκων (βαθμός 4). Οι δίσκοι αρχίζουν να αντικαθίστανται από συνδετικό ιστό. Η βλάβη μπορεί να περιλαμβάνει πολλά σπονδυλικά τμήματα. Ωστόσο, ο βαθμός καταστροφής σε αυτά μπορεί να ποικίλλει. Υπάρχει ασυντονισμός των κινήσεων, αυξημένοι πονοκέφαλοι και ζαλάδες και εμφάνιση εμβοών.

Αιτίες

Οι κύριες αιτίες της ανάπτυξης της οστεοχονδρωσίας.

• Υπερβολικό σωματικό βάρος.
• Διατροφικές διαταραχές: έλλειψη τροφών που περιέχουν ασβέστιο και βιταμίνη D.
• Κακή στάση του σώματος και συνοδός παθολογία του μυοσκελετικού συστήματος (πλατυποδία, ρευματισμοί, σκολίωση, λόρδωση και κύφωση).
• Σωματική αδράνεια: καθιστική εργασία, έλλειψη σωματικής δραστηριότητας.
• Τραυματική κάκωση σπονδυλικής στήλης.
• Υπερβολική σωματική δραστηριότητα που τραυματίζει τους ιστούς του σώματος.
• Γενετική προδιάθεση για την ανάπτυξη της νόσου.
• Ακατάλληλος σχηματισμός ιστού του μυοσκελετικού συστήματος.

Υπάρχει ένας σημαντικός αριθμός παραγόντων κινδύνου για τη δημιουργία οστεοχονδρωσίας, οι οποίοι, εάν υπάρχει προδιάθεση, μπορούν να πυροδοτήσουν την εμφάνιση της νόσου.

Τα κυριότερα είναι τα εξής:

• Παρατεταμένη και συχνή υποθερμία.
• Εκφυλισμός ιστού που σχετίζεται με την ηλικία.
• Ασθένειες της καμάρας του ποδιού, που οδηγεί σε υπερφόρτωση της σπονδυλικής στήλης.
• Μεταβολικές διαταραχές (απώλειες χονδροϊτίνης και ενώσεων γλυκοζαμίνης που σχετίζονται με την ηλικία).
• Χρόνια υπερφόρτωση της σπονδυλικής στήλης λόγω παρατεταμένης χρήσης άβολων και στενών παπουτσιών.
• Παράγοντες επαγγελματικού κινδύνου (εργασία σε αναγκαστική θέση, τραντάγματα του σώματος και συχνές στροφές, άρση βαρών).
• Χαρακτηριστικά του μικροκλίματος: συνδυασμός υψηλής υγρασίας και χαμηλής θερμοκρασίας.
• Απότομη διακοπή των αθλητικών δραστηριοτήτων και μείωση της φυσικής δραστηριότητας.
• Συχνό στρες, νευρική ένταση, που προκαλεί σπασμωδική δραστηριότητα των μυών που παραμορφώνουν το τμήμα της σπονδυλικής στήλης.

Ανάπτυξη παθολογίας

Οι παραπάνω παράγοντες προκαλούν υπερβολική πίεση στους σπονδύλους. Αυτό οδηγεί σε μυϊκό σπασμό. Εμφανίζονται διαταραχές στη συστηματική κυκλοφορία, διαταράσσεται η αποτελεσματικότητα των μεταβολικών διεργασιών - σχηματίζονται εκφυλιστικές αλλαγές.

Οι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι παραμορφώνονται και λεπταίνουν και αρχίζουν να προεξέχουν πέρα από τη σπονδυλική στήλη.

Υπάρχουν τέσσερα κύρια στάδια στην ανάπτυξη της οστεοχονδρωσίας.

• Στάδιο πρώτο. Η ποσότητα υγρασίας που περιέχεται στον πυρήνα του μεσοσπονδύλιου δίσκου μειώνεται. Ισιώνει, με αποτέλεσμα να υπάρχουν μικρότερα κενά μεταξύ των σπονδύλων. Ο χόνδρος αρχίζει να καλύπτεται με μικρές ρωγμές. Κατά κανόνα, στο πρώτο στάδιο του σχηματισμού της νόσου, ο ασθενής δεν έχει πόνο.
• Στάδιο δεύτερο. Καθώς ο μεσοσπονδύλιος χώρος συστέλλεται, η συνδεσμική και μυϊκή συσκευή αρχίζει να σπάζει. Αυτό συμβάλλει στην υπερβολική κινητικότητα του σπονδυλικού τμήματος και στη μετατόπισή του.
• Στάδιο τρίτο. Ως αποτέλεσμα της εξέλιξης των διεργασιών εκφυλισμού, εμφανίζεται προεξοχή (εξώθηση) του δίσκου και υπεξάρθρημα των σπονδυλικών σωμάτων.
• Στάδιο τέταρτο. Αρχίζουν να σχηματίζονται οστεόφυτα (οστέινα αγκάθια) στον μεσοσπονδύλιο χώρο. Σταθεροποιούν εν μέρει το παθολογικά κινητό τμήμα της σπονδυλικής στήλης και αποτρέπουν τις εξαρθρώσεις. Με την πάροδο του χρόνου, ο αριθμός τους αυξάνεται σημαντικά. Αυτό οδηγεί σε σχεδόν πλήρη απώλεια της κινητικότητας της σπονδυλικής στήλης. Ταυτόχρονα, τα νεύρα και τα αγγεία που βρίσκονται κοντά στους σπονδύλους αρχίζουν να τραυματίζονται.

Συμπτώματα οστεοχονδρωσίας σε διάφορα μέρη

Τα συμπτώματα της οστεοχονδρωσίας έχουν αυστηρή σχέση με την περιοχή της βλάβης στο τμήμα της σπονδυλικής στήλης και τη σοβαρότητα της βλάβης.

Βλάβη στην αυχενική μοίρα της σπονδυλικής στήλης

Εκτός από τον πόνο στον αυχένα, οι ασθενείς συχνά αναφέρουν τα ακόλουθα μη ειδικά συμπτώματα:

• Μειωμένη οπτική οξύτητα.
• Κουδούνισμα και θόρυβος στα αυτιά.
• Ζάλη.
• Η εμφάνιση έγχρωμων κηλίδων μπροστά στα μάτια και το τρεμόπαιγμα των «μυγών».
• Αύξηση της αρτηριακής πίεσης.
• Μειωμένη ακουστική οξύτητα.
• Νυχτερινή άπνοια ύπνου (ροχαλητό).
• Παραισθησία (μειωμένη ευαισθησία) στα άνω άκρα, τον αυχένα και το δέρμα του προσώπου.
• Αλλαγή της δύναμης της φωνής.
• Επιθέσεις λιποθυμίας.
• Πονοκέφαλοι στις βρεγματικές, κροταφικές και ινιακές περιοχές. Εντείνεται κατά την κίνηση.

Βλάβη στη θωρακική μοίρα της σπονδυλικής στήλης

• Έντονος πόνος ανάμεσα στις ωμοπλάτες.
• Πόνος όταν παίρνετε βαθιές, κοφτές αναπνοές.
• Παραισθησία (μούδιασμα) του δέρματος της πλάτης, της κοιλιάς και του θώρακα.
• Δυσκολία στην ανύψωση των άνω άκρων.
• Πόνος στην περιοχή της καρδιάς για μεγάλο χρονικό διάστημα. Η φύση είναι αιχμηρή, μαχαιρωμένη, οξεία, με συγκεκριμένο σημείο πόνου που μπορεί να δείξει ο ασθενής.
• Δυσκολία στο σκύψιμο.

Οστεοχόνδρωση οσφυϊκής και ιερής σπονδυλικής στήλης

• Lumbodynia – πόνος στην οσφυϊκή και ιερή μοίρα της σπονδυλικής στήλης, που ακτινοβολεί στα κάτω άκρα. Μπορεί να ενταθεί με κινήσεις στο προσβεβλημένο τμήμα.
• Υπεριδρωσία (αυξημένη εφίδρωση).
• Αίσθημα κρύου στα κάτω άκρα σε άνετη θερμοκρασία σώματος.
• Συνεχής ένταση στον κορσέ των οσφυϊκών μυών.
• Αισθήσεις μυρμηκίασης και ερπυσμού στα κάτω άκρα.
• Αλλαγές στην ισχύ στους άνδρες.
• Παρατυπία του εμμηνορροϊκού κύκλου στις γυναίκες.

Με μια μακρά πορεία οστεοχονδρωσίας, τα προσβεβλημένα τμήματα, κατά κανόνα, μεγαλώνουν μαζί. Σε αυτή την περίπτωση, τα κύρια συμπτώματα είναι οι δυσκολίες στην κινητικότητα και ο πόνος μειώνεται σημαντικά.

Χαρακτηριστικά σε γυναίκες και άνδρες

Δεν υπάρχουν σημαντικές διαφορές στην πορεία της οστεοχονδρωσίας σε άνδρες και γυναίκες. Μόνο τα πρόσθετα συμπτώματα του αυτόνομου συστήματος διαφέρουν στο πλαίσιο των οσφυϊκών βλαβών. Στους άνδρες, η διαδικασία μπορεί να συνοδεύεται από σεξουαλική δυσλειτουργία, στις γυναίκες - από ακανόνιστους εμμηνορροϊκούς κύκλους. Κατά τη στιγμή της εμμηνόπαυσης, οι γυναίκες μπορεί να εμφανίσουν πιο σοβαρά συμπτώματα αυχενικής οστεοχόνδρωσης. Αυτό οφείλεται στις συνέπειες της ορμονικής δυσλειτουργίας, η οποία προκαλεί πρόσθετη αγγειοσυστολή.

Με τι μπορεί να συγχέεται η οστεοχονδρωσία;

• Αγκυλοποιητική σπονδυλίτιδα της αγκυλοποιητικής σπονδυλίτιδας. Χαρακτηρίζεται από σταδιακή ανοδική βλάβη της σπονδυλικής στήλης με σύντηξη τμημάτων της σπονδυλικής στήλης. Οδηγεί σε έλλειψη κινητικότητας.
• Ρευματισμός. Κατά κανόνα, συνοδεύεται από βλάβη στις καρδιακές βαλβίδες και στις μεγάλες αρθρώσεις.
• Ρευματοειδής αρθρίτιδα. Εκτός από τις βλάβες των μικρών αρθρώσεων των χεριών και των ποδιών, μπορεί να ανιχνευθούν βλάβες στα νεφρά.
• Ουρολιθίαση, αδνεξίτιδα. Ο πόνος μπορεί να ακτινοβολεί στην οσφυϊκή μοίρα της σπονδυλικής στήλης. Για να διευκρινιστεί η διάγνωση, απαιτείται υπερηχογράφημα.
• Στεφανιαία νόσο. Η παρακολούθηση Holter είναι απαραίτητη για τον αποκλεισμό κρίσεων στηθάγχης, που θυμίζουν πόνο λόγω θωρακικής οστεοχόνδρωσης.

Έρευνες

• Κλινική συνέντευξη και εξέταση από γιατρό. Σας επιτρέπει να καθιερώσετε συμπτώματα, να αποκλείσετε συνακόλουθες παθολογίες και να επιλέξετε τις απαραίτητες διαγνωστικές εξετάσεις.
• Ακτινογραφία της σπονδυλικής στήλης. Σας επιτρέπει να προσδιορίσετε τη φύση των αλλαγών στα σπονδυλικά σώματα, να αξιολογήσετε τον βαθμό στένωσης του αρθρικού χώρου, την παρουσία και το μέγεθος των οστεοφύτων.
• Η μαγνητική τομογραφία (μαγνητική τομογραφία) απεικονίζει τις οστικές δομές και τις κήλες προεξοχές των μεσοσπονδύλιων δίσκων.
• Η αξονική τομογραφία (αξονική τομογραφία) έχει λιγότερο κατατοπιστική ανάλυση από την μαγνητική τομογραφία. Είναι δύσκολο να προσδιοριστεί η παρουσία και το μέγεθος μιας κηλικής προεξοχής.
• Υπερηχογράφημα διπλής όψης. Η μέθοδος χρησιμοποιείται όταν είναι απαραίτητο να εντοπιστούν αθηροσκληρωτικές αγγειακές βλάβες. Αξιολογείται η ταχύτητα ροής του αίματος και η παρουσία στένωσης της γωνιακής κλίνης.
• Η μυελογραφία είναι μια μέθοδος εξέτασης με ακτίνες Χ με τη χρήση σκιαγραφικού. Σας επιτρέπει να προσδιορίσετε την παρουσία κήλης.

Οι μέθοδοι έρευνας για την οστεοχόνδρωση είναι κυρίως εργαλειακές, καθώς η εργαστηριακή διάγνωση δεν αποκαλύπτει σημαντικές αλλαγές. Για τη διενέργεια διαφορικής διάγνωσης με μια σειρά από ρευματολογικές παθολογίες (ρευματισμοί, αγκυλοποιητική σπονδυλίτιδα, ρευματοειδής αρθρίτιδα, οστεοπόρωση), συνιστάται η διεξαγωγή σειράς εξετάσεων: CBC, ESR, CRP, ουρία, ρευματοειδής παράγοντας, ASL-O, ινωδογόνο, συγκέντρωση ασβεστίου στο αίμα.

Μέθοδοι θεραπείας

Φαρμακοθεραπεία

Περιλαμβάνει παυσίπονα και αντιφλεγμονώδη φάρμακα σε μορφή ενέσεων και δισκίων. Οι αλοιφές και οι κρέμες εφαρμόζονται τοπικά. Ο αριθμός τους επιλέγεται ανάλογα με τη σοβαρότητα του συνδρόμου πόνου.

Τα χονδροπροστατευτικά χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία της οστεοχόνδρωσης. Προτιμώνται σκευάσματα συνδυασμού με συνδυασμό χονδροϊτίνης και γλυκοζαμίνης. Η χονδροϊτίνη αποκαθιστά την αρθρική επιφάνεια, προάγοντας την αναγέννηση του οστικού ιστού, ενώ η γλυκοζαμίνη προάγει την αναγέννηση της συνδεσμικής συσκευής. Αυτά τα φάρμακα απαιτούν θεραπεία τουλάχιστον 3 μηνών, 2 φορές το χρόνο.

Φυσικοθεραπεία

Χρησιμοποιούνται τεχνικές διόρθωσης με λέιζερ, ηλεκτροφόρηση και φωνοφόρηση, μαγνητική θεραπεία και ρεύματα χαμηλής συχνότητας. Αυτό σας επιτρέπει να μειώσετε τον πόνο στο προσβεβλημένο τμήμα και να παρατείνετε τη δυνατότητα λειτουργικής δραστηριότητας της σπονδυλικής στήλης.

Θεραπευτική άσκηση

Ένα σωστά επιλεγμένο σύστημα προπόνησης σας επιτρέπει να ενισχύσετε τη συνδεσμική και μυϊκή συσκευή. Αυτό αποτρέπει το σχηματισμό κηλικών προεξοχών και την ανάπτυξη υπεξαρθρώσεων. Ομαλοποιεί επίσης το μεταβολισμό στους μεσοσπονδύλιους δίσκους και βελτιώνει την τοπική κυκλοφορία του αίματος.

Προέκταση σπονδυλικής στήλης (έλξη)

Η σκελετική έλξη με χρήση σύγχρονου εξοπλισμού χρησιμοποιείται εκτός της περιόδου των παροξύνσεων. Αυτό βοηθά στη διατήρηση της ελαστικότητας της συνδεσμικής συσκευής και της απόστασης μεταξύ των σπονδύλων. Αυτό το μέτρο σας επιτρέπει να διατηρήσετε την ελαστικότητα του μυϊκού πλαισίου της πλάτης.

Μασάζ

Εξαλείφει τη σπασμωδική δραστηριότητα των μυών της σπονδυλικής στήλης. Αυτό οδηγεί σε μείωση των συμπτωμάτων πόνου, ομαλοποιεί την παροχή αίματος και οδηγεί σε ενίσχυση του μυοσκελετικού συστήματος (συνδέσμων και μυών).

Ρεφλεξολογία

Σας επιτρέπει να μειώσετε τα συμπτώματα εστιακού πόνου επηρεάζοντας ορισμένες αντανακλαστικές ζώνες.

Για να επιτευχθεί κλινικό αποτέλεσμα, απαιτείται τακτική χρήση αυτών των μεθόδων σε συνδυασμό.

Χειρουργική αντιμετώπιση της οστεοχονδρωσίας

Χρησιμοποιείται σε περίπτωση αναποτελεσματικότητας της συντηρητικής θεραπείας.

Η μικροχειρουργική θεραπεία είναι προτιμότερη παρουσία μεσοσπονδυλικής κήλης.

Αφαίρεση του προσβεβλημένου δίσκου και αντικατάσταση με εμφύτευμα. Αυτό σας επιτρέπει να αποκαταστήσετε τη μεσοσπονδυλική απόσταση και να εξαλείψετε τα συμπτώματα της οστεοχονδρωσίας.

Επιπλοκές και πρόγνωση

• Κρίσεις ημικρανίας.
• Στένωση (στένωση) του σπονδυλικού σωλήνα.
• Η βλαστική-αγγειακή δυστονία είναι μια αύξηση της δραστηριότητας του συμπαθητικού νευρικού συστήματος, η οποία οδηγεί σε αυξήσεις της αρτηριακής πίεσης.
• Η ριζίτιδα είναι μια φλεγμονή των νευρικών απολήξεων.
• Ισχιαλγία – πόνος στα κάτω άκρα και στους γλουτούς που σχετίζεται με βλάβη στο ισχιακό νεύρο.
• Ο οσφυϊκός είναι ένα σύνδρομο έντονου πόνου στην οσφυϊκή περιοχή.
• Η κήλη του Schmorl είναι μια μετατόπιση του μεσοσπονδύλιου δίσκου στην κοιλότητα του ίδιου του σπονδύλου.

Με μια ολοκληρωμένη προσέγγιση: ένας συνδυασμός φαρμακευτικών μεθόδων, φυσιοθεραπευτικής διόρθωσης και μεθόδων φυσικοθεραπείας μπορεί να μειώσει σημαντικά την εξέλιξη της νόσου.            

Πρόληψη

• Διατήρηση σωστής στάσης.
• Αποφυγή σωματικής αδράνειας.
• Πρόληψη τραυματισμού της σπονδυλικής στήλης και άρση βαρών.
• Αγορά ορθοπεδικών κλινοσκεπασμάτων.
• Εάν η θέση είναι άβολη κατά τη διάρκεια της εργασίας, συνιστάται να φοράτε ειδικό κορσέ.
• Εκτελέστε φυσικοθεραπεία με στόχο τη διατήρηση της δραστηριότητας των μυών της πλάτης.
• Αποφυγή υποθερμίας.